Chấm dứt việc tùy tiện phá dỡ biệt thự cũ

Quỹ vi la phần lớn có từ cuối thế kỷ 19, do người Pháp xây dựng. Sau năm 1954, quỹ nhà biệt thự này được Nhà nước tiếp quản và thực hiện các chính sách cải tạo từng lớp chủ nghĩa về nhà ở, công tư hợp doanh, quản lý đất đai, nhà vắng chủ... Khi nghiên cứu về thị thành Hà Nội, các chuyên gia trong nước và quốc tế đều nhận xét, biệt thự cũ Hà Nội "mang dấu ấn của một thời kỳ phát triển, là những công trình đã in đậm vào cảm nhận thẩm mỹ góp phần nhận diện được bản sắc kiến trúc Thủ đô cũng như dấu ấn để thế hệ sau hiểu về quá cố". Nhưng trước những biến động của tình hình kinh tế - từng lớp, vài năm trước, trong thời khắc thị trường bất động sản sôi động, nhiều người có tiền đã mua gom biệt thự cũ trong và chung quanh khu vực phố cổ. Đã có nhiều căn được chuyển nhượng, sang tay đổi chủ và vì ích kinh tế mà nhiều chủ mới đã phá đi xây dựng lại "hoành tráng" theo kiến trúc đương đại, làm mất đi những giá trị vốn có của vi la cũ. Thế nên, việc thống nhất chính sách, cơ chế quản lý quỹ nhà ở này đã đặt ra những đề nghị cần thiết, cần sớm giải quyết. Theo thống kê mới nhất của Sở Xây dựng, giờ, Hà Nội có 1.253 biệt thự cũ xây dựng trước năm 1954 trên địa bàn các quận Ba Đình, Tây Hồ, Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng, Đống Đa. Mới đây, UBND đô thị Hà Nội tiếp chuyện có văn bản đề nghị các cơ quan, đơn vị chức Diet muoi năng tăng cường quản lý việc bảo trì, cải tạo, phá dỡ nhà vi la theo Quy chế quản lý, dùng vi la cũ được xây dựng từ trước năm 1954 trên địa bàn. Theo đó, cơ quan có thẩm quyền phải báo cáo UBND thành phố về phương án xây lại công trình trên khuôn viên đất của vi la cũ trước khi cho phép phá dỡ và phải chịu trách nhiệm trước đô thị về việc chủ đầu tư xây dựng đúng theo phương án đã được chấp thuận. Để tăng cường việc quản lý, thành thị đề nghị, trong trường hợp đặc biệt phải phá dỡ vi la theo quy định tại Điều 10 của Quy chế, đối với biệt thự nhóm 3, Sở Xây dựng hoặc UBND quận phải rà soát phương án xây dựng lại công trình trên khuôn viên đất của chủ đầu tư để đề xuất, báo cáo UBND thành thị trước khi yêu cầu cho chủ đầu tư phá dỡ biệt thự. Mọi phương án xây dựng lại nhà thấp tầng phải phù hợp với quy hoạch, kiến trúc được duyệt y. Với vi la thuộc sở hữu tư nhân, sau khi có quan điểm của Sở Xây dựng, UBND quận có bổn phận thưa, đề xuất UBND tỉnh thành. Theo quy định của Quy chế, vi la thuộc đối tượng quản lý được phân loại thành ba nhóm. Trong đó, vi la nhóm 1 (từ 70 đến 100 điểm) gồm những biệt thự được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa; biệt thự gắn liền với lịch sử cách mạng - kháng chiến được cơ quan quốc gia có thẩm quyền xếp hạng; vi la có giá trị đặc biệt về kiến trúc (đánh giá từ 30 đến 35 điểm dành cho giá trị kiến trúc nghệ thuật). Biệt thự nhóm 2 (từ 50 đến 69 điểm) gồm những vi la có giá trị về kiến trúc, nhưng không thuộc vi la nhóm 1. Biệt đọc thêm thự nhóm 3 (dưới 50 điểm) gồm những biệt thự không thuộc biệt thự nhóm 1 và biệt thự nhóm 2. Tất tật các vi la thuộc danh mục quản lý (bao gồm cả biệt thự thuộc sở hữu của Nhà nước, các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân chủ nghĩa) không được tự tiện phá dỡ. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng, để kết thúc hẳn việc tùy tiện phá dỡ vi la cũ, nhằm gìn giữ, sửa sang những vi la thuộc diện được bảo tồn và có giá trị về kiến trúc, góp phần chỉnh trang bộ mặt thành phố Hà Nội theo quy định của pháp luật cần phải có giải pháp đồng bộ, mà yêu cầu cấp thiết là làm rõ cơ chế, chính sách trong quản lý, trong khai hoang, sử dụng gắn với tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dùng, của cộng đồng về loại hình công trình này để xem như là ích lợi của toàn từng lớp. NGUYÊN ĐÀO